Niet-lucratief visum Spanje: wanneer je het nodig hebt

Een stel uit Antwerpen wil in Alicante gaan wonen zonder er te werken. Ze komen overal het "niet-lucratief visum" tegen, verzamelen strafregisteruittreksels, sluiten een dure Spaanse zorgverzekering af en boeken een afspraak bij het consulaat. Daar horen ze dat ze het verkeerde loket hebben. Als Belg hebben ze dit visum helemaal niet nodig.

Het niet-lucratief visum, ook geschreven als non-lucratief visum en in het Spaans visado de residencia no lucrativa, is de route voor mensen van buiten de EU die in Spanje willen wonen van inkomen dat ze al hebben. Voor Nederlanders en Belgen speelt het pas als er iemand van buiten de EU meeverhuist. Dat onderscheid mist in bijna elke Nederlandstalige uitleg.

Als Nederlander of Belg heb je dit visum niet nodig

Je bent burger van de Unie. Je verblijfsrecht volgt uit Richtlijn 2004/38/EG en Real Decreto 240/2007. Je schrijft je na drie maanden in bij het vreemdelingenregister en krijgt een certificado de registro. Dat kost €12,00 en levert meteen je NIE op. Geen visum, geen consulaat, geen minimumbedrag dat in de wet staat. Hoe die inschrijving werkt staat in onze gids over de residencia aanvragen in Spanje.

Wanneer het wel speelt

De vraag is terecht als je partner, ouder of kind van buiten de EU meeverhuist, of als iemand zonder EU-paspoort in Spanje wil gaan wonen van vermogen of pensioen.

Let op die eerste situatie. Een echtgenoot, geregistreerd partner, kind onder de 21 of afhankelijke ouder van een EU-burger valt onder Real Decreto 240/2007 en vraagt de tarjeta de familiar de ciudadano de la Unión aan. Dat is sneller, goedkoper en kent geen vast inkomensbedrag. Het niet-lucratief visum blijft over voor familie die daar net buiten valt, bijvoorbeeld een volwassen kind boven de 21 dat niet financieel afhankelijk is, of een partner zonder geregistreerd partnerschap.

De geldeis: 400 procent van het IPREM

Artikel 47 van Real Decreto 557/2011 stelt de eis op een bedrag dat per maand 400 procent van het IPREM vertegenwoordigt, plus 100 procent per meereizend gezinslid. Het IPREM staat in 2026 op €600 per maand. Dat komt neer op €2.400 per maand, of €28.800 voor het eerste jaar, met €7.200 per jaar per gezinslid.

Dat bedrag hoeft niet als spaarsaldo op een rekening te staan. Artikel 47 laat elk in het recht toegelaten bewijsmiddel toe en noemt uitdrukkelijk een periodieke inkomstenbron of vermogen dat die inkomsten waarborgt. Pensioen, huurinkomsten uit een woning in Nederland, dividend of een bankverklaring over beschikbaar krediet tellen mee. Een bedrag dat twee weken voor de afspraak op de rekening verschijnt zonder herkomst, is zwakker bewijs dan een bescheiden maar aantoonbaar maandinkomen.

Het is nooit een gepensioneerdenvisum geweest

Bijna elke vergelijkingspagina schrijft dat deze route bedoeld is voor gepensioneerden. De Spaanse Hoge Raad heeft dat verworpen. In het arrest van 22 maart 2012 (Sala Tercera, cassatie 2260/2010, ECLI:ES:TS:2012:2061) oordeelde het hof dat het niet klopt dat tijdelijk verblijf in Spanje in wezen bedoeld is voor een bepaalde categorie gepensioneerden, en aanvaardde het dat iemand die niet gepensioneerd is zich in Spanje vestigt omdat hij in zijn land van herkomst ondernemingen heeft die genoeg opleveren om van te leven zonder in Spanje te werken.

De toets is dus niet of iemand gestopt is met verdienen, maar of het verdienen in Spanje gebeurt.

Werken op afstand blijft het grijze gebied

Sommige adviseurs rekken dat arrest op tot een algemene toestemming om vanuit Spanje voor een buitenlandse werkgever te werken. Zo ver gaat het niet. Het arrest gaat over inkomsten uit ondernemingen in het buitenland, niet over een laptop in Málaga met een buitenlands loonstrookje. Aanvragen zijn geweigerd nadat een behandelaar een actief profiel vond waarop diensten werden aangeboden.

Sinds Ley 28/2022 bestaat er een vergunning die daar wel voor is gemaakt, het digitalenomadenvisum. Wie afhankelijk blijft van doorwerken hoort op die route.

Verzekering, uittreksels en de eerste verlenging

Twee stukken zorgen voor de meeste vertraging. De zorgverzekering moet volledig zijn, bij een verzekeraar die in Spanje mag opereren, met dezelfde dekking als het Spaanse publieke stelsel, zonder eigen risico en zonder wachttijd. Reisverzekeringen en restitutiepolissen worden geweigerd. Strafregisteruittreksels zijn nodig voor elk land waar je de afgelopen vijf jaar woonde, voorzien van apostille en beëdigd vertaald, en ze verlopen snel.

De eerste vergunning geldt een jaar. Verlenging op grond van artikel 51 wordt voor twee jaar verleend en vraagt bewijs van middelen voor die hele periode, opnieuw zonder werk in Spanje. Wie later wel wil werken, wijzigt de vergunning naar verblijf met arbeid in plaats van te verlengen.

Veelgestelde vragen

Heeft mijn niet-EU-partner een NIE nodig voordat we iets aanvragen? Voor de verblijfsprocedure niet, die levert het nummer zelf op. Voor een huis kopen of een bankrekening openen wel, en dan loopt dat vooruit via onze NIE-aanvraag.

Mag je met dit visum een huis in Spanje kopen? Ja. Kopen, bezitten en verhuren is geen arbeid. Verhuur als bedrijf, met personeel en een doorlopende exploitatie, is iets anders en vraagt vooraf advies.

Telt deze verblijfstijd mee voor het Spaanse staatsburgerschap? Ja. Het is legaal ononderbroken verblijf en telt mee voor de termijn van tien jaar, en voor de kortere termijnen die voor bepaalde nationaliteiten gelden.

Waarom Buenaley?

• Spaanse advocaten die eerst vaststellen welk regime op je van toepassing is, voordat er documenten worden verzameld
• Directe behandeling van de stukken die het vaakst misgaan: bewijs van middelen, polissen, legalisatie en beëdigde vertaling
• Eén team van aanvraag tot TIE, NIE en de eerste verlenging, in het Nederlands

Verhuizen naar Spanje met een partner van buiten de EU begint met de juiste route kiezen, niet met formulieren invullen. Leg de situatie voor en we zeggen zonder omhaal of het niet-lucratief visum nodig is of dat het familielid-traject of de EU-inschrijving sneller is. Begin met een korte dossiercheck en je hoort welke stukken er echt toe doen.