TIE-kaart in Spanje: waarom jij er geen krijgt en je partner wel

Op expatfora gaat het voortdurend over de TIE-kaart, en dat zaait verwarring bij Nederlanders en Belgen die naar Spanje verhuizen. Zij krijgen die kaart namelijk niet. Er is één uitzondering, en die zit meestal in hetzelfde huishouden: de partner of het gezinslid zonder EU-paspoort.

Het onderscheid is niet cosmetisch. Het bepaalt welk formulier je invult, welke termijn geldt, hoe lang het document meegaat en wat je bij een controle moet kunnen laten zien.

Waarom jij geen TIE krijgt

De TIE, voluit Tarjeta de Identidad de Extranjero, hoort bij het gewone vreemdelingenrecht. Artikel 1.3 van Ley Orgánica 4/2000 haalt EU-burgers daar uitdrukkelijk uit: zij vallen onder hun eigen regeling, en die wet geldt voor hen alleen waar hij gunstiger uitpakt.

Als Nederlander of Belg schrijf je je dus in bij het Registro Central de Extranjeros en krijg je een certificado de registro. Artikel 7.5 van Real Decreto 240/2007 regelt dat: aanvragen binnen drie maanden na binnenkomst, persoonlijk bij de Oficina de Extranjeros of de Comisaría, met formulier EX-18 en €12,00 aan leges. Het certificaat wordt direct afgegeven en vermeldt je naam, nationaliteit, adres, NIE-nummer en de datum van inschrijving. Hoe die inschrijving in de praktijk verloopt staat in residencia aanvragen in Spanje.

Sinds 2011 is dat certificaat een kaartje ter grootte van een bankpas, in plaats van het A4'tje van daarvoor. Beide bestaan nog naast elkaar, want oude certificaten hoeven niet te worden omgeruild.

Het is geen identiteitsbewijs, en dat is geen detail

Hier gaat het in de praktijk mis. Mensen laten het groene kaartje plastificeren, stoppen het in hun portemonnee en laten hun paspoort thuis.

De opsomming in artikel 7.5 laat zien wat het document is: naam, nationaliteit, adres, nummer en datum. Geen pasfoto, en er wordt er ook geen gevraagd bij de aanvraag. Artikel 7.6 vraagt juist het omgekeerde: je moet een geldig paspoort of nationale identiteitskaart overleggen om het certificaat te krijgen.

Artikel 13.1 van Ley Orgánica 4/2015 op de openbare veiligheid maakt het expliciet als twee aparte verplichtingen. Buitenlanders moeten het document bij zich dragen dat hun identiteit aantoont, afgegeven door hun land van herkomst, én het document dat hun situatie in Spanje aantoont. Je identiteitsbewijs komt dus uit Nederland of België; het certificaat bewijst alleen je inschrijving.

Nog een misverstand dat het corrigeren waard is: artikel 25.1 van Richtlijn 2004/38/EG bepaalt dat het bezit van zo'n certificaat nooit een voorwaarde vooraf mag zijn om een recht uit te oefenen of een administratieve handeling te verrichten, omdat je je positie ook met andere bewijsmiddelen kunt aantonen. Een instantie die zonder het kaartje weigert je te helpen, zit fout.

Het certificaat verloopt niet, maar het permanente moet je vragen

Er staat geen einddatum op. De geldigheid hangt af van de vraag of je nog aan de voorwaarden voldoet, en wijzigingen in nationaliteit, burgerlijke staat of adres moet je doorgeven.

Na vijf jaar onafgebroken legaal verblijf ontstaat het recht op permanent verblijf. Let op de formulering in artikel 10.1 van Real Decreto 240/2007: het certificaat daarvan wordt afgegeven a petición del interesado, op verzoek van de betrokkene. Het komt niet vanzelf. Wie na vijf jaar niets doet, houdt gewoon het gewone certificaat en mist het sterkere document.

Over de middeleneis nog dit, want daar wordt veel onzin over geschreven. Artikel 7.7 verbiedt het vaststellen van één vast bedrag en eist dat naar de persoonlijke situatie wordt gekeken. Dat betekent niet dat er geen eis is: Orden PRE/1490/2012 koppelt de beoordeling aan bedragen die jaarlijks in de begrotingswet worden vastgesteld. Geen vast wettelijk bedrag dus, wel een referentiekader.

Wanneer er in jouw huishouden wél een kaart komt

Verhuis je met een partner, ouder of kind zonder EU-nationaliteit, dan krijgt die persoon geen TIE uit het gewone regime maar een tarjeta de residencia de familiar de ciudadano de la Unión, op grond van artikel 8 van Real Decreto 240/2007.

Dat is een gunstiger document dan de gewone TIE, en het is de moeite waard om te weten waarom:

• Aanvragen binnen drie maanden na binnenkomst, met formulier EX-19, drie pasfoto's en €12,00 aan leges. Dat is minder dan de €16,08 die Orden PJC/617/2025 voor een eerste gewone TIE vraagt.
• Bij indiening krijg je meteen een ontvangstbewijs, en dat bewijs is op zichzelf voldoende om legaal verblijf aan te tonen tot de kaart er is.
• De beslistermijn is drie maanden, en een positieve beslissing werkt terug tot de datum van binnenkomst als gezinslid.
• De kaart geldt vijf jaar, of korter als het verblijf van de EU-burger korter is. Dat is een vaste termijn, niet gekoppeld aan een vergunning die elk jaar verloopt.
• Na vijf jaar volgt de permanente kaart, die automatisch elke tien jaar wordt vernieuwd.

Het bewijs van de gezinsband moet gelegaliseerd of van een apostille voorzien zijn en beëdigd vertaald. Dat is in de praktijk de stap die de meeste tijd kost, en dezelfde eis die speelt bij een volmacht voor Spanje.

Eén Europese termijn om te controleren

Verordening (EU) 2019/1157 heeft de verblijfskaarten voor gezinsleden opnieuw genormeerd. Kaarten die niet aan de nieuwe eisen voldoen verliezen hun geldigheid uiterlijk op 3 augustus 2026, of eerder als de vervaldatum eerder valt. Kaarten die de minimale beveiligingsnormen of een werkende machineleesbare zone misten, waren al per 3 augustus 2023 vervallen.

Die eerste datum is inmiddels gepasseerd. Heeft je gezinslid nog een oudere kaart, controleer dan of die nog geldig is voordat er een grenscontrole of een aanvraag op volgt. Ga daarbij niet af op stilzwijgen van het loket, maar controleer de kaart zelf op vervaldatum en op een leesbare machineleesbare zone.

Veelgestelde vragen

Heb ik als Nederlander of Belg een TIE nodig?
Nee. Je valt onder de EU-regeling en krijgt een certificado de registro. De TIE hoort bij het gewone vreemdelingenrecht, waar EU-burgers buiten vallen.

Is het groene certificaat mijn identiteitsbewijs in Spanje?
Nee. Het bewijst je inschrijving, niet je identiteit. Draag je paspoort of identiteitskaart bij je; die wordt ook gevraagd om het certificaat überhaupt te krijgen.

Moet ik het certificaat vernieuwen?
Er staat geen einddatum op. Wat je wel moet doen is adreswijzigingen doorgeven, en na vijf jaar zelf het permanente certificaat aanvragen.

Mijn partner heeft geen EU-paspoort. Welke route is het?
De gezinsledenkaart van artikel 8, niet het gewone visumtraject. Dat is sneller, goedkoper en kent geen vast inkomensbedrag voor het gezinslid zelf. Wanneer die route juist niet openstaat staat in het niet-lucratief visum.

Krijg ik het NIE-nummer via die inschrijving?
Ja. Het nummer staat op het certificaat. Wie het nummer eerder nodig heeft, bijvoorbeeld voor een aankoop, vraagt het los aan; dat staat in NIE-nummer aanvragen in Spanje.

Wat is het verschil met een NIE?
Het NIE is een nummer dat niet verloopt, het certificaat en de kaart zijn documenten. Het onderscheid tussen de Spaanse nummers staat in NIE, NIF, DNI en CIF in Spanje.

Waarom Buenaley?

Buenaley is een Spaans advocatenkantoor dat Nederlandse en Belgische cliënten begeleidt. Wij stellen eerst vast onder welk regime ieder gezinslid valt, want dat bepaalt de hele route.

• Inschrijving voor de EU-burger en de gezinsledenkaart voor de partner in één dossier
• Legalisatie en beëdigde vertaling van de gezinsdocumenten vooraf geregeld
• Het permanente certificaat na vijf jaar tijdig aangevraagd in plaats van vergeten
• Vaste prijs, vooraf afgesproken, en Nederlandstalig contact

Verhuizen met een partner van buiten de EU, of niet zeker welk document je nu eigenlijk hebt? Leg de situatie voor, dan hoor je welke route geldt en wat er moet gebeuren. Of begin bij de NIE-pagina.